De nieuwe EOR-richtlijn in vogelvlucht

7 januari 2026

De Europese Unie (EU) heeft de regels voor Europese ondernemingsraden (EOR-en) aangescherpt. Aanleiding was dat EOR-en in de praktijk vaak te laat, te weinig of zonder echte invloed werden geïnformeerd en geraadpleegd over de belangrijke besluiten voor de Europese organisatie. De nieuwe richtlijn versterkt de positie van werknemersvertegenwoordigers bij grensoverschrijdende besluiten.

Wat gaat er veranderen?

Allereerst is er nu een verduidelijking van het begrip ‘transnationaal’. Er is daarvan sprake:

  1. als het werknemers raakt in meer dan één EU-lidstaat, of
  2. als het formeel één land betreft, maar feitelijke gevolgen heeft in andere landen Hierbij valt te denken aan reorganisaties, uitbesteding en sluiting.

Een bedrijf kan een onderwerp dus niet meer eenvoudig als ‘nationaal’ wegzetten.

  • Een verbetering van de Informatie en raadplegingspositie van de EOR:
    • Informatie moet tijdig, volledig en passend worden gegeven.
    • Raadpleging moet plaatsvinden vóórdat het besluit wordt genomen.
    • De EOR heeft recht op een gemotiveerd schriftelijk antwoord van het bestuur.
    • Raadpleging vindt plaats binnen een redelijke termijn, rekening houdend met urgentie.
    • Het is daarom niet meer toegestaan om de EOR achteraf te informeren.
  • Een sterkere positie van EOR en BOG (Bijzondere onderhandelingsgroep)

Het hoofdbestuur moet voldoende vergaderingen organiseren om echt tot overeenstemming te kunnen komen. Deze mogen fysiek, digitaal of hybride zijn. Het doel van een BOG is het onderhandelen met het management van een multinational over de oprichting en structuur van een toekomstige Europese Ondernemingsraad (EOR), om zo de grensoverschrijdende medezeggenschap van werknemers te regelen, inclusief de samenstelling, taken en procedures voor informatie en raadpleging over Europese bedrijfsontwikkelingen.

De redelijk door de EOR of BOG te maken kosten worden vergoed door het hoofdbestuur. Het gaat dan om de volgende kosten:

  • de inzet van deskundigen, waaronder juristen
  • het volgen van scholing met behoud van loon
  • De genderbalans binnen de bijzondere onderhandelingsgroep, de Europese ondernemingsraad en het eventueel beperkte comité moet op peil zijn. Het streefdoel bedraagt minimaal 40% vrouwen en 40% mannen in zowel EOR als BOG. Afwijken van deze minima is toegestaan, maar moet schriftelijk worden gemotiveerd.
  • De vertrouwelijkheid van het overleg wordt aan verdere regels gebonden. Zo mag vertrouwelijkheid alleen bij het bestaan van een gerechtvaardigd bedrijfsbelang worden opgelegd. Daarbij ligt de plicht bij het bestuur om bij het opleggen van vertrouwelijkheid uit te leggen waarom informatie vertrouwelijk is en voor hoe lang deze opgelegde vertrouwelijkheid geldt. Volledige weigering van het verstrekken van informatie mag alleen als verstrekking het bedrijf ernstig zou schaden.
  • Betere rechtsbescherming en sancties van EOR- en BOG-en. Er komt een betere toegang tot de rechter, waarbij procedures tijdig en effectief moeten zijn. Daarbij worden redelijk te maken proceskosten vergoed. Op de lidstaten rust de plicht om bij overtreding sancties op te leggen.
  • Bedrijven die nog gebruik maken van de uitzonderingspositie omdat ze gebruik maken van EOR-overeenkomsten die zijn afgesloten van voor 1996 of 2009-2011 zijn niet langer vrijgesteld.

Deze richtlijn moet uiterlijk 1 januari 2028 in nationale wetgeving zijn geïmplementeerd en is van toepassing per 2 januari 2029. Het hoofdbestuur, de EOR of 100 werknemers uit tenminste 2 Lidstaten kunnen een verzoek indienen om tot een nieuwe overeenkomst te komen die voldoet aan de nieuwe eisen. Dit overleg moet binnen twee jaren leiden tot overeenstemming. Wanneer dit niet lukt, dan gelden de minimumnormen die in de richtlijn zijn opgenomen. Op dat moment zal de wetgever dit moeten implementeren in de bestaande wetgeving.

Auteur: Steven Jellinghaus, advocaat arbeids- en medezeggenschapsrecht bij Pallas Advocaten

  • Zelf de nieuwe Europese Richtlijn in het Nederlands downloaden? Klik hier
  • Juridische ondersteuning nodig voor de EOR? Neem contact op
  • Als EOR aan de slag met de nieuwe Richtlijn? Neem contact op